ભારતનું સિવિલ એવિએશન માર્કેટ હવે નવી સ્પર્ધા માટે તૈયાર છે. કેન્દ્રીય નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રાલયે ‘અલ હિંદ એર’ (Al Hind Air) અને ‘ફ્લાયએક્સપ્રેસ’ (FlyExpress) નામની બે નવી એરલાઈન્સને નો ઓબ્જેક્શન સર્ટિફિકેટ (NOC) આપી દીધા છે. આ ઉપરાંત ઉત્તર પ્રદેશની ‘શંખ એર’ (Shankh Air) પણ વર્ષ 2026 થી કાર્યરત થવાની તૈયારીમાં છે.
હાલમાં ભારતીય આકાશમાં ઈન્ડિગો અને એર ઈન્ડિયા ગ્રુપનો દબદબો છે. આ બંને ગ્રુપ સંયુક્ત રીતે 90% થી વધુ બજાર હિસ્સો ધરાવે છે, જેમાં ઈન્ડિગોનો હિસ્સો એકલો 65% થી વધુ છે. આ પ્રકારની ‘ડ્યુઓપોલી’ (બે કંપનીઓનું વર્ચસ્વ) ને કારણે ભાડા અને સેવાની પસંદગીમાં મુસાફરોને મર્યાદિત વિકલ્પો મળતા હતા. તાજેતરમાં ઈન્ડિગોની કામગીરીમાં આવેલી ખલેલ બાદ એક જ કંપની પર નિર્ભર રહેવાના જોખમો સામે આવ્યા હતા, જેના કારણે નવી કંપનીઓને પ્રવેશ આપવાની પ્રક્રિયા તેજ બની છે.
નવા ખેલાડીઓ કોણ છે?
- અલ હિંદ એર: આ એરલાઈન કેરળ સ્થિત ‘અલહિંદ ગ્રુપ’ દ્વારા સંચાલિત છે.
- ફ્લાયએક્સપ્રેસ: આ કંપની પણ બજારમાં નવા સ્પર્ધક તરીકે જોડાશે.
- શંખ એર: ઉત્તર પ્રદેશ સ્થિત આ એરલાઈન પાસે પહેલેથી જ NOC છે અને તે આગામી વર્ષે વ્યાપારી ઉડાન શરૂ કરે તેવી શક્યતા છે.
નાગરિક ઉડ્ડયન મંત્રીનું નિવેદન
કેન્દ્રીય મંત્રી કે. રામમોહન નાયડુએ ‘X’ પર પોસ્ટ કરીને આ માહિતી આપી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે મંત્રાલયે આ ત્રણેય એરલાઈન્સની ટીમો સાથે મુલાકાત કરી છે. તેમણે ઉમેર્યું કે, “ભારતીય ઉડ્ડયન જે ઝડપે વધી રહ્યું છે, તેને જોતા વધુ એરલાઈન્સને પ્રોત્સાહન આપવું એ અમારો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય છે.” સરકારની ‘ઉડાન’ (UDAN) યોજનાએ પણ નાની એરલાઈન્સને પ્રાદેશિક સ્તરે જોડાણ વધારવામાં મદદ કરી છે.
વર્તમાન પડકારો
ભારતમાં હાલમાં માત્ર 9 શિડ્યુલ્ડ ડોમેસ્ટિક એરલાઈન્સ કાર્યરત છે. ઓક્ટોબરમાં ‘ફ્લાય બિગ’ (Fly Big) દ્વારા કામગીરી સ્થગિત કરાયા બાદ આ સંખ્યા ઘટી હતી. ભૂતકાળમાં જેટ એરવેઝ અને ગો ફર્સ્ટ જેવી મોટી કંપનીઓ દેવાના કારણે બંધ પડી ગઈ છે, જે આ સેક્ટરની આર્થિક જોખમો તરફ ઈશારો કરે છે.
હાલમાં ઈન્ડિગો, એર ઈન્ડિયા, એર ઈન્ડિયા એક્સપ્રેસ, એલાયન્સ એર, આકાસા એર, સ્પાઈસ જેટ, સ્ટાર એર, ફ્લાય91 અને ઈન્ડિયા વન એર જેવી કંપનીઓ સેવા આપી રહી છે. હવે નવી ત્રણ એરલાઈન્સ આવવાથી મુસાફરોને વધુ સસ્તા અને સારા વિકલ્પો મળવાની આશા છે.
