દિલ્હી હાઈકોર્ટે આજે કોકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP)ના નેતા સૌરવ દાસ અને આશુતોષ રાંકા દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અરજી પર સુનાવણી કરી. તેમના વકીલે અરજી પાછી ખેંચવાની વિનંતી કરી, જેને હાઈકોર્ટે મંજૂરી આપી દીધી. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે, અરજી પાછી ખેંચવા દરમિયાન કેસના ગુણદોષ અંગે કોઈ અભિપ્રાય આપવામાં આવ્યો નથી. તો, દિલ્હી પોલીસ તરફથી હાજર રહેલા એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ (ASG)એ જામીની બોન્ડ માટે વકીલોને જામીનદાર બનાવવા પર પણ આપત્તિ દર્શાવી છે.
સુનાવણી દરમિયાન, હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશે સૌરવ અને રાંકાની ઉંમર પૂછી. CJPના વકીલે જણાવ્યું કે સૌરવ દાસની ઉંમર 27 વર્ષ અને આશુતોષ રાંકાની 31 વર્ષ છે. તેના પર ન્યાયાધીશે કહ્યું કે તેઓ Gen Z નથી. દિલ્હી હાઈકોર્ટે બોન્ડના તોડવા અને ફરી બોન્ડ ભરવાની શરતોને લઇને પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા. કોર્ટે કહ્યું કે 11 ઓક્ટોબરે એક બોન્ડ ભર્યું હતું. આક્ષેપ છે કે ત્યારબાદ આ બોન્ડની શરતોનું ઉલ્લંઘન કરવામાં આવ્યું. કોર્ટે કહ્યું કે BNSS હેઠળ બોન્ડના તોડવા પર કાર્યવાહીની પ્રક્રિયા નિર્ધારિત છે, જેમાં જામીનની રકમ જપ્ત કરવી અને એ જણાવવાની તક આપવા જેવા પગલાનો સમાવેશ થઇ શકે છે કે તેમની સામે આગળની કાર્યવાહી કેમ ન કરવામાં આવે. કોર્ટે કહ્યું કે, બની શકે કે અધિકારીઓએ ફરી નોટિસ આપીને અરજદારો પ્રત્યે થોડી ઉદારતા દાખવી હોય.
હાઈકોર્ટે પ્રશ્ન કર્યો કે જો કોઈ વ્યક્તિ બીજી વખત બોન્ડ તોડે, તો શું અધિકારીઓને તેનાથી વધુ કડક બોન્ડ ભરવાની શરતો રાખવાનો અધિકાર નથી? કોર્ટે આજની સ્થિતિ બાબતે પણ માહિતી માંગી હતી. સાથે જ, કોર્ટે સૂચન આપ્યું કે રાંકા અને દાસના વકીલ વર્તમાન અરજી પાછી ખેંચી શકે છે અને આજે બાદમાં થનારી કાર્યવાહીના પરિણામની પોતાની અરજી પરત લઇને આજે થનારી સુનાવણીની રાહ જોઈ શકે છે. વકીલે જણાવ્યું કે સૌરવ દાસની ઉંમર 27 વર્ષ અને આશુતોષ રાંકાની ઉંમર 31 વર્ષ છે. તેના જવાબમાં ન્યાયાધીશે કહ્યું કે તેઓ Gen Z નથી. ત્યારબાદ ન્યાયાધીશે મિલેનિયલ્સ (Millennials) અને Gen Zની ઉંમર બાબતે પૂછ્યું.
કોર્ટે કહ્યું કે શાંતિ ભંગ થવાની આશંકા હોય ત્યારે આવા પ્રશ્નોનું મહત્ત્વ વધી જાય છે. વિરોધ પ્રદર્શન કરવાનો અધિકાર છે, તેમાં કોઇ શંકા નથી, પરંતુ મેજિસ્ટ્રેટ સામે શાંતિ ભંગ થવાની સંભાવનાનો સવાલ આવે છે, ત્યારે એ જોવું પણ જરૂરી બની જાય છે કે પ્રદર્શન કરનારા કોણ છે, તેમની મંશા શું છે અને તેઓ જિંદગીમાં શું કરે છે. કોર્ટે કહ્યું કે જો વિરોધ પ્રદર્શનનો હેતું સત્તા પરિવર્તન લાવવાનો હોય, તો લોકશાહીમાં આવું પરિવર્તન ચૂંટણી પ્રક્રિયા દ્વારા થાય છે. એવામાં, પ્રદર્શનકારીઓની ઓળખ, તેમની મંશા અને તેમના કામ જેવા પ્રશ્નો મહત્ત્વપૂર્ણ બની જાય છે.
હાઈકોર્ટે ટિપ્પણી- તમે કોર્ટને એવી દલીલોમાં ગુંચવી રહ્યા છો જેનું પરિણામ કદાચ તમારા પક્ષમાં ન પણ જઇ શકે. સૌરવ દાસ અને રાંકાના વકીલે અદાલતને જાણ કરી કે પોલીસે આજે તેમની કસ્ટડી વધારવા માટે અરજી દાખલ કરી છે. હાઈકોર્ટે દિલ્હી પોલીસના વકીલને પૂછ્યું કે પોલીસ આજે શું માંગવાની છે?
ASG: આ બંનેની ન્યાયિક કસ્ટડી પૂરી થયા બાદ, આજે તેમને કોર્ટ સમક્ષ રજૂ કરવામાં આવશે. તેમને જામીન મેળવવા માટે જામીનદારો (sureties) રજૂ કરવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો હતો.
હાઈકોર્ટ: શું જામીન માટે રજૂ કરેલા જામીનદારને રિજેક્ટ કરવાના આદેશ સામે અપીલ કરી શકાય છે?
વકીલ: હા.
હાઈકોર્ટ: તો પછી બંધારણની કલમ 226 હેઠળ અરજી કેમ દાખલ કરવામાં આવી છે? શું તમે બે જામીનદારો રજૂ નથી કરી શકતા?
નોંધનીય છે કે આ બંને નેતાઓએ પોતાની કસ્ટડી વધારવા માટે સ્પેશિયલ એક્ઝિક્યુટિવ મેજિસ્ટ્રેટ (SEM) દ્વારા આપવામાં આવેલા આદેશને પડકાર્યો છે. અરજદારોએ આ આદેશને પડકારીને હાઈકોર્ટ પાસે રાહત માંગી છે. કોર્ટે આજે આ બાબતની સુનાવણી કરી રહી છે. દિલ્હી હાઈકોર્ટના જસ્ટિસ સુબ્રમણ્યમ પ્રસાદની અધ્યક્ષતાવાળી બેંચ આજે બે કેસની સુનાવણી કરી રહી છે. પ્રથમ કેસ સૌરવ દાસ અને આશુતોષની ન્યાયિક કસ્ટડીને પડકારતી અરજી સાથે સંબંધિત છે. બીજો કેસ, નેહા બોરાએ SEM કોર્ટના એક આદેશને પડકાર્યો છે, જેમાં તેને શાંતિ જાળવી રાખવા માટે.10,000નું બોન્ડ ભરવા અને જામીનદાર રજૂ કરવા માટે કહેવામાં આવ્યું છે.
CJPના નેતાઓ સૌરવ દાસ અને આશુતોષ રાંકાએ તેમની ન્યાયિક કસ્ટડી વધારવાના નિર્ણય સામે તાત્કાલિક સુનાવણીનો અનુરોધ કરતા મંગળવારે દિલ્હી હાઈકોર્ટનો દરવાજો ખખડાવ્યો હતો. દાસ અને રાંકાએ હાઇકોર્ટમાં રાત્રિના સમયે સુનાવણી કરવાનો અનુરોધ કર્યો હતો; જોકે, દશેરાના તહેવારને કારણે મંગળવારે હાઈકોર્ટ બંધ હતી. હવે હાઈકોર્ટ આજે આ અરજી પર સુનાવણી કરશે.
સોમવારે, મંદિર માર્ગ પોલીસ સ્ટેશનમાં સ્પેશિયલ એક્ઝિક્યુટિવ મેજિસ્ટ્રેટ સમક્ષ રજૂ કર્યા બાદ, તેમની ન્યાયિક કસ્ટડી બે દિવસ માટે લંબાવવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો હતો. આ અગાઉ, બંનેને જંતર-મંતર પરના વિરોધ પ્રદર્શન માટે લગાવવામાં આવેલા પ્રતિબંધોના કથિત ઉલ્લંઘન બાદ 13 ઓક્ટોબરે શરૂઆતમાં ન્યાયિક કસ્ટડીમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા.
કોકરોચ જનતા પાર્ટીએ આરોપ લગાવ્યો હતો કે સૌરવ દાસ અને આશુતોષ રાંકાને મુક્ત થતા રોકવા માટે જામીનની કાર્યવાહીમાં જાણીજોઈને વિલંબ કરવામાં આવી રહ્યો છે. પોતાની અરજીમાં દાસ અને રાંકાએ સ્પેશિયલ મેજિસ્ટ્રેટના એ આદેશને પડકાર્યો છે, જેના દ્વારા તેમને બે દિવસની ન્યાયિક કસ્ટડીમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા. તેમણે દલીલ કરી હતી કે આ આદેશ કાયદાકીય પ્રક્રિયાનું ઉલ્લંઘન છે અને બંધારણની કલમ 21 હેઠળ મળેલા તેમના સ્વતંત્રતાના અધિકારનું હનન કરે છે.
અરજીમાં આ આદેશને ગેરકાયદેસર અને મનસ્વી ગણાવતા તેને રદ કરવાનો અનુરોધ કરવામાં આવ્યો. તેમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે, જરૂરી જામીનદારોને ઘણી વખત રજૂ કરવામાં આવ્યા હોવા છતા દાસ અને રાંકા 6 દિવસથી કસ્ટડીમાં છે. 14 ઓક્ટોબરના રોજ સ્પેશિયલ એક્ઝિક્યુટિવ મેજિસ્ટ્રેટે દાસ અને રાંકાને શરૂઆતમાં પાંચ દિવસ માટે ન્યાયિક કસ્ટડીમાં મોકલ્યા હતા.