આ વર્ષે સરેરાશ કરતા ઓછા વરસાદની આગાહીઓ છતાં, દેશમાં જુલાઈની શરૂઆતના દિવસોમાં સારો વરસાદ પડ્યો હતો. મુશળધાર વરસાદથી દિલ્હી, ઉત્તર પ્રદેશ, મહારાષ્ટ્ર અને બંગાળમાં ગરમીથી રાહત મળી. ઘણા વિસ્તારોમાં ચોમાસાએ પોતાની શક્તિ બતાવીને ભારે તબાહી પણ મચાવી છે. હવે, લગભગ 9 દિવસના ચોમાસાના સારા અને ભારે વરસાદ પછી, અલ નીનો બદલો લેવા માટે પાછું ફરી રહ્યું છે. હવામાન વિભાગની આગાહી મુજબ, અલ નીનોની સ્થિતિ ફરી એકવાર દેશમાં વર્ચસ્વ જમાવશે, અને આ સમય દરમિયાન, આપણે વરસાદ માટે રાહ જોવી પડી શકે છે.
અહેવાલો અનુસાર, પેસિફિક મહાસાગરમાં સક્રિય અલ નીનો ફરી એકવાર ચોમાસાની પ્રગતિ પર બ્રેક લગાવી રહ્યો છે. આ અગાઉ, જૂન મહિનામાં કેરળ લેન્ડફોલ કર્યા પછી, ચોમાસું લગભગ 3 અઠવાડિયા સુધી અટકી ગયું હતું, જેના પરિણામે દેશભરમાં લોકો વરસાદ માટે તડપી રહ્યા હતા. લોકો રેકોર્ડબ્રેક ગરમીથી પણ પીડાઈ રહ્યા હતા. જોકે, જુલાઈની શરૂઆતમાં, બંગાળની ખાડી અને મધ્ય ભારતમાં ઓછા દબાણવાળા વિસ્તારોએ ચોમાસાને ફરીથી સક્રિય કર્યો હતો. આ પછી, દેશમાં સતત 9 દિવસ સુધી સરેરાશ કરતા વધુ વરસાદ પડ્યો. આ વરસાદે આંશિક રીતે ખોટને પુરી કરી. જોકે, પરિસ્થિતિ હવે ફરી બદલવાની તૈયારીમાં છે.
અહેવાલો અનુસાર, ચોમાસું હજુ પણ તેની વરસાદની ખાધને સંપૂર્ણપણે પૂર્ણ કરી શક્યું નથી. હાલમાં, નીચા દબાણવાળા વિસ્તારો નબળા પડી ગયા છે, અને સેટેલાઇટ છબીઓ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે દેશના કેટલાક વિસ્તારોમાંથી ચોમાસાના વાદળો ગાયબ થઈ રહ્યા છે. હવામાનશાસ્ત્રીઓની આગાહી છે કે, 10 જુલાઈથી 15 જુલાઈ દરમિયાન દેશના પશ્ચિમી દરિયાકાંઠાના વિસ્તારો સહિત ઉત્તર, પશ્ચિમ અને મધ્ય ભારતમાં વરસાદની અપેક્ષા રાખી શકાય છે. આ લાંબા વિરામથી ફરી એકવાર ચોમાસાનો એકંદર સરેરાશ વરસાદ સામાન્યથી નીચે જશે.
નિષ્ણાતોના મતે, આ ચોમાસાના આ વિરામથી ખેડૂતોની ચિંતાઓ વધવાની શક્યતા છે. આગામી દિવસોમાં અલ નીનો વધુ મજબૂત થવાથી ભારતમાં પાક વાવણી પર ગંભીર અસર પડી શકે છે, કારણ કે દેશના અડધાથી વધુ ખરીફ પાક સંપૂર્ણપણે વરસાદ પર આધારિત છે. કૃષિ મંત્રાલયના ડેટા અનુસાર, ડાંગર સહિત ખરીફ પાકોનું વાવેતર પહેલાથી જ ઘટી ગયું છે. જૂન સુધીમાં ખરીફ પાકનું કુલ વાવેતર ગયા વર્ષ કરતાં 23 ટકા ઓછું છે. ડાંગર ઉપરાંત, કઠોળ, તેલીબિયાં, બરછટ અનાજ અને કપાસનું વાવેતર પણ જૂન 2025ની સરખામણીમાં ઘટ્યું છે.
અહીં તમને બતાવી દઈએ કે, અલ નીનો એ એક આબોહવાની ઘટના છે જે પેસિફિક મહાસાગરમાં થાય છે. તે મધ્ય અને પૂર્વીય પેસિફિક મહાસાગરમાં સમુદ્ર સપાટીના તાપમાનમાં ફેરફાર તેમજ વાતાવરણીય પરિસ્થિતિઓમાં ફેરફારનું કારણ બને છે. અલ નીનોને કારણે, ભારતમાં ચોમાસાનો વરસાદ સામાન્ય કરતા ઓછો છે, અને આનાથી ગ્લોબલ વોર્મિંગનું જોખમ ઊભું થાય છે. જોકે જુલાઈના પહેલા 8 દિવસમાં દેશમાં સામાન્ય કરતા સારો એવો વધારે વરસાદ પડ્યો છે, તેનો અર્થ એ નથી કે ઓછા વરસાદનો ભય પુરી રીતે ટળી ગયો છે. સપ્ટેમ્બર સુધી દેશમાં અલ નીનોની અસર રહેશે.