પુણેમાં આયોજિત એક કાર્યક્રમ દરમિયાન લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ મનુસ્મૃતિ અંગે નિવેદન આપ્યું હતું. શંકરાચાર્ય સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદ સરસ્વતીએ હવે આ અંગે કડક પ્રતિક્રિયા આપી છે. તેમણે રાહુલ ગાંધીને ચેતવણી પણ આપી છે કે રાહુલ ગાંધી હિન્દુ ધર્મ અને શાસ્ત્રો વિશે સંપૂર્ણ માહિતી વિના નિવેદનો આપતા બચે.
શંકરાચાર્યે 25 ઓગસ્ટના રોજ જાહેર કરેલા એક પ્રેસ નિવેદનમાં આ ટિપ્પણીઓ કરી હતી. ઇન્ડિયા ટૂડેના અહેવાલ મુજબ, શંકરાચાર્ય અવિમુક્તેશ્વરાનંદે લખ્યું કે, ‘પુણેમાં તેમના કાર્યક્રમ દરમિયાન, કેન્દ્રિય વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ હિન્દુઓના પ્રમુખ ધર્મશાસ્ત્ર મનુસ્મૃતિ – અને સનાતન સાંસ્કૃતિક વિચારો અંગે નિવેદનો આપ્યા હતા. આ તેમની ઘોર અજ્ઞાનતા, ઉપરછલ્લી સમજણ અને સનાતન પરંપરા પ્રત્યેની દ્વેષપૂર્ણ માનસિકતાનો પર્દાફાશ કરે છે. રાજકીય લાભ માટે પ્રાચીન શાસ્ત્રોના શ્લોકોને સંદર્ભમાંથી કાપીને રજૂ કરવા એ ફક્ત આપણા સાંસ્કૃતિક વારસાનું અપમાન નથી, પરંતુ સમાજને ગેરમાર્ગે દોરવાનો પ્રયાસ પણ છે.’
તેમના નિવેદનમાં શંકરાચાર્યએ ‘પિતા રક્ષતિ કૌમારે, ભર્તા રક્ષતિ યૌવને’ શ્લોકનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. તેમના મતે, રાહુલ ગાંધીએ આ શ્લોકને સ્ત્રીઓની પરોપકારિતાના સંદર્ભમાં રજૂ કર્યો હતો, જ્યારે શાસ્ત્રીય અને વ્યવહારિક દૃષ્ટિકોણથી તેનો અર્થ સ્ત્રીઓના રક્ષણ, સન્માન અને દાયિત્વ સાથે સંબંધિત છે.
તેમણે કહ્યું કે અહીં, ‘રક્ષતિ’ શબ્દનો અર્થ ‘રક્ષણ કરવાનું’ થાય છે. તેને કોઇ પ્રકારના નિયંત્રણ અથવા અધિકારો છીનવી લેવાના અર્થમાં જોવું ખોટું છે. શંકરાચાર્યના મતે, સનાતન પરંપરામાં, પરિવાર અને સમાજની જવાબદારી સ્ત્રીઓની સુરક્ષા, સન્માન અને ભરણપોષણ સાથે જોડાયેલી રહી છે.
શંકરાચાર્યએ રાહુલ ગાંધીના ભાજપને મનુસ્મૃતિના સમર્થક ગણાવવાના કથિત દ્વારા પ્રચારિત રાજકીય નેરેટિવનો પણ વિરોધ કર્યો. તેમણે કહ્યું કે, ‘સ્વતંત્ર ભારતનું શાસન અને કોઈપણ રાજકીય વ્યવસ્થાનું કાર્ય ફક્ત ભારતના બંધારણ દ્વારા સંચાલિત થાય છે. પોતાના રાજકીય નેરેટિવને બનાવવા માટે કોઇ પક્ષને બળજબરીપૂર્વક મનુસ્મૃતિ સાથે જોડવું રાહુલ ગાંધી સાથે જોડવું રાહુલ ગાંધીનું વધુ એક બનાવટી જૂઠાણું છે.’
ભૌગોલિક નકશા તપાસો
રાહુલ ગાંધીને કઈ ચેતવણી આપવામાં આવી હતી?
મનુસ્મૃતિ ના રાહુલ ગાંધીના વિરોધ પર ટિપ્પણી કરતા શંકરાચાર્યએ કહ્યું કે, ‘નેતાના નિવેદનોથી એ સાબિત થઇ ગયું કે કે તેઓ હિન્દુ ધર્મશાસ્ત્રો અને સનાતન જીવન દૃષ્ટિના વિરોધી છે. અમે અગાઉ રાહુલ ગાંધીને મનુસ્મૃતિ અને અન્ય શાસ્ત્રો અંગે ખોટો અને ભ્રામક પ્રચાર ફેલાવવા બદલ ‘હિંદુ ધર્મમાંથી બહિષ્કૃત’ જાહેર કર્યા હતા.’
શંકરાચાર્યે કોંગ્રેસના નેતાને આવા નિવેદનો આપવા સામે ચેતવણી આપી. તેમણે કહ્યું કે જો રાહુલ ગાંધી અને તેમનો પક્ષ ગ્રંથોનો અભ્યાસ કર્યા વિના સનાતન ગ્રંથો વિશે આવી ભ્રામક અને અપમાનજનક ટિપ્પણીઓ કરવાનું ચાલુ રાખશે, તો સનાતન સમુદાય તેનો ઉગ્ર વિરોધ કરશે.
રાહુલ ગાંધીએ શું કહ્યું હતું?
રાહુલ ગાંધીએ પુણેમાં ‘છત્રોં કી ગૂંજ’ કાર્યક્રમમાં સામેલ થયા હતાય ‘છત્રોં કી ગૂંજ’ કોંગ્રેસ પાર્ટી દ્વારા શરૂ કરાયેલ યુવાનો માટે અભિયાન છે. આ કાર્યક્રમ દરમિયાન, તેમણે મનુસ્મૃતિ વિશે વાત કરતા કહ્યું કે તેમાં કહેવામાં આવ્યું છે, એક છોકરી પહેલા પોતાના પિતાને અધીન હોય છે, પછી તેના પતિ અને પછી તેના પુત્રના. રાહુલ ગાંધીએ ટિપ્પણી કરી કે, મનુસ્મૃતિ અનુસાર, સ્ત્રી ક્યારેય સ્વતંત્ર ન હોવી જોઈએ. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે દેશની સૌથી મોટી તાકાત એ છે કે મહિલાઓ સ્વતંત્ર હોય, પોતાના માટે ઊભી થાય અને પોતાના પર વિશ્વાસ રાખે.