અમેરિકા અને બ્રાઝિલની જેમ, હવે ભારતમાં પેટ્રોલ વિનાની ‘ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ’ ગાડીઓ દોડશે સરકારે 100% ઇથેનોલવાળી ગાડીઓને મંજૂરી આપી દીધી છે. આ માટે, કેન્દ્ર સરકારે સોમવાર, 26 ઓક્ટોબરના રોજ ‘સેન્ટ્રલ મોટર વ્હીકલ્સ રૂલ્સ, 1989’માં ફેરફાર કર્યો છે. આ સંશોધન હેઠળ વાહનોમાં E85 અને E100 ફ્યૂલના ઉપયોગની મંજૂરી આપવામાં આવી છે. જો કે, આ મંજૂરી ફક્ત એવા વાહનો માટે જ છે જે ખાસ કરીને 85% કે 100% ઇથેનોલવાળી ફ્યૂલ માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા હોય અથવા સર્ટિફાઇડ હોય. સામાન્ય ગાડીઓમાં આ ફ્યૂલ નાખવામાં નહીં આવે.
નોટિફિકેશનમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે જે વાહનો E20 અથવા સામાન્ય પેટ્રોલ પર ચાલવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે, તેમાં E85 કે E100 ફ્યૂલનો ઉપયોગ કરી શકાશે નહીં.આવી ગાડીઓને અત્યારે કે ભવિષ્યના હિસાબે મોડિફાય કરવાની જરૂર નથી. એટલે કે આ નિયમનકારી ફેરફારોની વર્તમાન વાહન માલિકો પર કોઈ અસર નહીં થાય. E100 ગાડીઓ સંપૂર્ણપણે એક વૈકલ્પિક વ્યવસ્થા છે; તેનો અર્થ એ નથી કે આ ગાડીઓ આવ્યા બાદ પેટ્રોલથી ચાલતી કારો બંધ થઈ જશે. આ કારો સાથે ફ્લેક્સ-ફ્યુઅલ (E100) વાળી કારોનો વિકલ્પ પણ લોકો પાસે રહેશે.
ફ્લેક્સ-ફ્યૂલ શું છે?
ફ્લેક્સ-ફ્યૂલવાળી કારો એ ગાડીઓ છે, જેમાં માત્ર જ ફ્યૂલ ટાંકી હોય છે, જેમ કે CNG-પેટ્રોલવાળી કારોમાં બે પ્રકારની ટાંકી હોય છે, તેવું આમાં નથી. એક ટાંકીમાં શુદ્ધ પેટ્રોલ, પેટ્રોલ-ઇથેનોલનું મિશ્રણ અથવા તો ‘શુદ્ધ’ (pure) ઇથેનોલ ભરી શકાય છે. આ વાહનો એવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવ્યા છે કે તે આમાંથી કોઈપણ પ્રકારના ફ્યૂલ પર ચાલી શકે. આવી ગાડીઓમાં એક ખાસ સેન્સર અને સ્માર્ટ કમ્પ્યુટર હોય છે, જે ઉપયોગમાં લેવાતા ફ્યૂલના પ્રકારના આધારે એન્જિન સેટિંગ્સને આપમેળે ગોઠવી લે છે. બ્રાઝિલ અને અમેરિકા જેવા દેશોમાં પણ ફ્લેક્સ-ફ્યૂલ ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ થાય છે.
E100વાળી ગાડીઓના ફાયદા શું છે?
સૌથી મોટો ફાયદો એ છે કે આવા ગાડીઓથી પ્રદૂષણ ઘટાડવામાં મદદ મળે છે. અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ઇથેનોલથી સામાન્ય પેટ્રોલની સરખામણીમાં ફોસિલ કાર્બન (fossil carbon) ઓછો રીલિઝ થાય છે. ફ્યૂલમાં ઇથેનોલનું પ્રમાણ વધુ હોય તો ગાડીના એક્ઝોસ્ટ (ધુમાડો બહાર કાઢતા માર્ગ)માંથી કાર્બન મોનોક્સાઇડ (CO) અને અન્ય કેટલાક હાઇડ્રોકાર્બન વાયુઓના ઉત્સર્જનમાં પણ ઘટાડો થઈ શકે છે. બીજો ફાયદો એ છે કે ઇથેનોલનો ઉપયોગ વધવાથી ક્રૂડ ઓઇલની આયાત પર ભારતની નિર્ભરતા ઘટી શકે છે. આનાથી વિદેશી હૂંડિયામણની બચત થશે અને અર્થતંત્ર પર સકારાત્મક અસર પડશે.