જો તમે પોતે ભારતીય સેના, નૌકાદળ અથવા વાયુસેનામાં સેવા આપતા હો, અથવા તમારા પરિવારમાં કોઈ ભારતીય સેના સાથે સંકળાયેલું હોય, તો આ સમાચાર ઉપયોગી છે. હા, સરકાર 14 લાખ લશ્કરી કર્મચારીઓ અને સંરક્ષણ કર્મચારીઓ માટે એક ડિજિટલ સિસ્ટમ લાગુ કરી રહી છે, જેનાથી તેમને હાઇવે પર ખાનગી કાર માટે ટોલ ચૂકવવાની જરૂરિયાત દૂર થશે. દેશભરના રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો પર જૂના ટોલ બૂથ અને અવરોધો દૂર કરવાની તૈયારીઓ ચાલી રહી છે. સરકાર હવે મલ્ટી-લેન ફ્રી ફ્લો ટોલિંગ સિસ્ટમ (MLFF) લાગુ કરી રહી છે. આ સિસ્ટમ ટોલ પ્લાઝા પર રોકાયા વિના ચાલતી કારની લાઇસન્સ પ્લેટ અને ફાસ્ટેગને સ્કેન કરવા માટે હાઇ-ટેક કેમેરા અને સેન્સરનો ઉપયોગ કરે છે. આ અગાઉ, લશ્કરી કર્મચારીઓ ટોલ પ્લાઝા પર પોતાનું ID બતાવીને ખાનગી કાર માટે ટોલ મુક્તિ મેળવી શકતા હતા.
નવા નિયમ હેઠળ, જ્યારે અવરોધો જ દૂર કરવામાં આવે છે અને ઓટોમેટિક કેમેરા કાર્યરત થાય છે, ત્યારે સિસ્ટમ ડિજિટલ એન્ટ્રી વિના ટોલ કાપી લેશે, અથવા બાકી ટોલ માટે E-ચલણ મોકલવામાં આવશે. આના કારણે, કેટલાક સૈનિકોને બિનજરૂરી અસુવિધાનો સામનો કરવો પડી રહ્યો હતો. આ મુદ્દાને ઉકેલવા માટે, માર્ગ પરિવહન અને ધોરીમાર્ગ મંત્રાલય (MoRTH) અને સંરક્ષણ મંત્રાલય સતત વાતચીત કરી રહ્યા છે. હાલમાં દેશમાં 14 લાખ સક્રિય સંરક્ષણ કર્મચારીઓ છે. સરકાર એક એવી પદ્ધતિ વિકસાવવા માટે કામ કરી રહી છે જે સૈનિકોની ખાનગી કારને તાત્કાલિક ઓળખશે અને તેમને હાઇવે પરના ટોલ પ્લાઝામાંથી કોઈપણ અવરોધ વિના પસાર થવા દેશે. આનાથી ટ્રાફિકનો સરળ પ્રવાહ અને લશ્કરી કર્મચારીઓ માટે આદર સુનિશ્ચિત થશે.
એક અખબારમાં પ્રકાશિત થયેલા અહેવાલ મુજબ, આ સમસ્યાને ઉકેલવા માટે બે વિકલ્પો પ્રસ્તાવિત કરવામાં આવ્યા છે. પ્રથમ વિકલ્પમાં સંરક્ષણ કર્મચારીઓની ખાનગી કાર માટે ખાસ અલગ ફાસ્ટેગ બહાર પાડવાનો સમાવેશ થાય છે. આ ફાસ્ટેગ હાઇવે પર વાહનની ગતિવિધિ રેકોર્ડ કરશે, પરંતુ ખાતામાંથી કોઈ ટોલ કાપવામાં આવશે નહીં. બીજા વિકલ્પમાં સૈનિકોને પ્રમાણભૂત ફાસ્ટેગ વાર્ષિક પાસ આપવાનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં સંરક્ષણ મંત્રાલય આ પાસ માટે વાર્ષિક ચાર્જ ચૂકવશે. જોકે, બંને મંત્રાલયો વચ્ચે હાલમાં ચર્ચા ચાલી રહી છે. ખર્ચ કયું મંત્રાલય ઉઠાવશે તે અંગે પણ ચર્ચા ચાલી રહી છે.
મલ્ટી-લેન ફ્રી ફ્લો હાઇવે ટોલિંગ (MLFF) એક અત્યંત અદ્યતન ટેકનોલોજી છે. તે ટોલ પ્લાઝા પર કાર ધીમી કરવાની કે રોકવાની જરૂરિયાતને દૂર કરે છે. ઓવરહેડ ગેન્ટ્રી પર સ્થાપિત ઓટોમેટિક નંબર પ્લેટ રેકગ્નિશન કેમેરા અને RFID રીડર્સ 100 Km/hની ઝડપે મુસાફરી કરતી કારને સરળતાથી ટ્રેક કરી શકે છે. નાણાકીય વર્ષ 2028ના અંત સુધીમાં દેશભરના 1150 ટોલ પ્લાઝાને આ સિસ્ટમ સાથે જોડવાનું લક્ષ્ય છે. હાલમાં, આ સિસ્ટમ ફક્ત થોડા ટોલ પ્લાઝા પર જ કાર્યરત છે. ભવિષ્યમાં, 300થી 400 વધુ ટોલ બૂથ આવરી લેવામાં આવશે.
આ સિસ્ટમના અમલીકરણનો ખર્ચ કેટલો આવશે તેનો અંદાજ આ રીતે લગાવી શકાય છે, અત્યારે, વર્ષ 2026-27 માટે NHAI FASTagની વાર્ષિક કિંમત રૂ.3,075 છે. આ સાથે, તમે વર્ષે 200 વખત ટોલ પ્લાઝા પાર કરી શકો છો. જો આ પાસ 10 લાખ સૈનિકોની ખાનગી કાર માટે પણ પ્રાયોજિત કરવામાં આવે, તો વાર્ષિક ખર્ચ આશરે રૂ. 307.5 કરોડ થશે. જો કે, અંતિમ બજેટ આ યોજના હેઠળ નોંધાયેલા વાહનોની કુલ સંખ્યા અને બંને મંત્રાલયો વચ્ચે થયેલા કરાર પર આધારિત રહેશે.
સૈન્યમાં સુરક્ષા અને ડેટા ગોપનીયતાનું ખુબ વધારે ધ્યાન રાખવામાં આવે છે. સરકારી અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, સત્તાવાર લશ્કરી કારો માટે ખાસ સંરક્ષણ નંબર પ્લેટનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે. પ્રક્રિયા કર્યા પછી તેમનો મૂવમેન્ટ ડેટા તરત જ સિસ્ટમમાંથી કાઢી નાખવામાં આવશે, આમ કોઈપણ સુરક્ષા જોખમ દૂર થશે. ખાનગી વાહનો માટે, ડેટાબેઝ વાસ્તવિક સમયમાં સમન્વયિત થશે. આ કોઈપણને નકલી FASTags બનાવવા અથવા આ મુક્તિનો દુરુપયોગ કરવાથી અટકાવશે.