ક્યારેક, ભંગારમાં પણ એવી કિંમતી વસ્તુઓ મળી જાય છે કે જેની કિંમત લાખો કરોડોની હોય છે. જાલંધરમાં એક દાયકાઓથી ભંગારમાં પડેલું ટ્રેક્ટર વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત બન્યું છે. આ 105 વર્ષ જૂનું આ જર્મન ટ્રેક્ટર એક અમેરિકન ખરીદનાર દ્વારા 1.25 કરોડ રૂપિયામાં ખરીદાયું છે. અહીં તમને બતાવી દઈએ કે, તે દાયકાઓથી જાલંધરના બજારમાં ભંગારમાં પડેલું હતું. તે 1921માં બનેલું લેન્ડ બુલડોગ HL 12 જર્મન ટ્રેક્ટર હોવાનું કહેવાય છે.
લેન્ઝ બુલડોગ કંપની જર્મનીમાં કૃષિ સાધનોના ઉત્પાદન માટે જાણીતી છે. એવું કહેવાય છે કે, કંપનીના સ્થાપક, હેનરિક લેન્ઝ AGએ આ ટ્રેક્ટર બનાવ્યું હતું. 1921થી 1950 સુધી બુલડોગ શ્રેણીના ટ્રેક્ટરનું ઉત્પાદન ચાલુ રહ્યું. તે સમયે આ ટ્રેક્ટર ખૂબ મોંઘા હતા અને વિશ્વભરમાં સપ્લાય કરવામાં આવતા હતા.
જલંધરના હીદ ભગતસિંહ ચોક પાસે આ ટ્રેક્ટર દાયકાઓથી ભંગારમાં પડેલું હતું. આખા ટ્રેક્ટરમાં કાટ લાગી ગયો હતો. જોકે, ટ્રેક્ટરના સાઇડ પેનલ અને પાછળના ભાગમાં ‘હેનરિક લૈજ મૈનહીમ’ લખેલું હતું. ટ્રેક્ટર માલિકના પાડોશી કાઉન્સિલર પુનીત વાઢેરાએ જણાવ્યું હતું કે, લોકો હવે દૂર-દૂરથી આ ટ્રેક્ટરને જોવા માટે આવી રહ્યા છે. આ ટ્રેક્ટર એક અમેરિકન ખરીદનારને વેચી દેવામાં આવ્યું છે.
વાઢેરાએ કહ્યું, ‘આ ટ્રેક્ટરનો માલિક લગભગ 40 વર્ષ પહેલાં જ અમેરિકા નીકળી ગયો હતો. અમે તેને આ જ રીતે પડેલું જોયું છે. જ્યારે અમે બાળકો હતા, ત્યારે અમે તેના પર ચડીને રમતા હતા. બે મહિના પહેલા, એક યુટ્યુબરે તેનો વીડિયો બનાવ્યો. ત્યારપછી, અમને તેના વિશે ફોન આવવા લાગ્યા. અમને ખબર પડી કે, અંગ્રેજોએ આ ટ્રેક્ટર મંગાવ્યું હતું. અમને ખબર નથી કે આ ટ્રેક્ટરનો માલિક હવે ક્યાં છે.’
વાઢેરાએ કહ્યું, ‘મુંબઈમાં રહેતા મારા એક મિત્રએ તેની કિંમત બે લાખ રૂપિયા રાખી હતી. બીજી રાત સુધીમાં, તેની કિંમત 28 લાખ રૂપિયા થઈ ગઈ હતી. 17 ફેબ્રુઆરીએ, અમેરિકાના એક વ્યક્તિએ ટ્રેક્ટરની કિંમત 1.25 કરોડ રૂપિયા રાખી હતી. પછી તે વેચાઈ ગયું.’ 18 ફેબ્રુઆરીના રોજ, તેને ક્રેન દ્વારા ઉપાડીને મુંબઈ બંદરે લઈ જવામાં આવ્યું. તેને કેલિફોર્નિયા મોકલવામાં આવશે. ટ્રેક્ટરને કેલિફોર્નિયા કૃષિ સંગ્રહાલયમાં મૂકવામાં આવશે. વાઢેરાએ કહ્યું કે, આ ટ્રેક્ટરનો ખરીદનાર કોણ છે તે હજુ સુધી ચોક્કસ જાણી શકાયું નથી.
અહીં તમને બતાવી દઈએ કે, વિન્ટેજ હેનરિક લેન્ઝ ટ્રેક્ટર તેમની ઐતિહાસિક ઓળખ, એન્જિનિયરિંગ અને લાંબા સમય સુધી ચાલનારા તરીકે વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે. ઔદ્યોગિકીકરણની શરૂઆતમાં જ જર્મનીમાં આવા ટ્રેક્ટરનું ઉત્પાદન શરૂ થયું હતું. એવું કહેવાય છે કે, આ ટ્રેક્ટર ક્રૂડ ઓઇલનો ઉપયોગ કરતું પ્રથમ મશીન હતું. તેને વનસ્પતિ તેલથી લઈને નકામું થઇ ગયેલું તેલ સુધી કોઈપણ બળતણ નાખીને ચલાવી શકાય છે. તેનો આગળનો ભાગ બુલડોગ જેવો દેખાતો હતો, તેથી જ તેની સાથે બુલડોગ નામ ઉમેરવામાં આવ્યું હતું.
