RBIનો નવો નિયમ, ‘ECL Direction-2026’ 1 એપ્રિલ, 2027થી અમલમાં આવશે. આ હેઠળ, જો કોઈ ગ્રાહક બે લોન હપ્તા (EMI) ચૂકી જાય, તો બેંકોએ 12 ગણી રકમ અલગ રાખવાની રહેશે. આ અલગ રાખવાનો અર્થ એ છે કે, આ રકમ બેંકની બેલેન્સ શીટમાંથી દૂર કરવામાં આવશે, જેનાથી તેના નફામાં આશરે રૂ. 42,000 કરોડ ઓછા થઇ જશે.
આવી સ્થિતિમાં, બેંકો નબળા CIBIL સ્કોર (730થી ઓછા) ધરાવતા લોકોને લોન આપવા માટે વિચાર કરશે. જો તેઓ લોન આપશે તો પણ, તેઓ વ્યાજ દરમાં વધારો કરશે અથવા વધુ કોલેટરલ (ગેરંટી) માંગી શકે છે. ચિંતાજનક વાત એ છે કે, દેશમાં અડધાથી વધુ (આશરે 62 ટકા) લોન અરજદારોનો CIBIL સ્કોર 730થી નીચે છે. પરિણામે, આગામી વર્ષથી આ વ્યક્તિઓ માટે ઘર, ઓટો અને શિક્ષણ લોન મેળવવી વધુ મુશ્કેલ બનશે. બેંકો હવે પ્રીમિયમ ગ્રાહકો પર વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે.
ફેડરલ બેંકના ચીફ રિસ્ક ઓફિસર, દામોદરન C, કહે છે, ‘નવા નિયમો સાથે, બેંકો એવા ગ્રાહકોને ઊંચા વ્યાજ દર ઓફર કરશે જેઓ વધુ જોખમ ધરાવે છે. જેમના ક્રેડિટ સ્કોર સારા હશે તેમને વધુ છૂટછાટો મળશે. વહેલા જોખમ ઓળખવા અને વસુલ કરવા પર વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવશે.’
નવા નિયમોમાં બેંકોએ પહેલાથી અંદાજ લગાવવાનો રહેશે કે, ભવિષ્યમાં કેટલી લોન ડૂબી શકે છે અને પહેલાથી જ તેનાથી મોટી રકમ અલગ રાખવી પડશે. હાલમાં, તેઓ લોન ડિફોલ્ટ થયાના (90 દિવસ) પછી આવું કરે છે.
ગ્રાહકના ચુકવણી રેકોર્ડ, CIBIL ડેટામાં ફેરફાર, આવક ઓછી થવી, નોકરી ગુમાવવાનું જોખમ અને લોન-ટુ-વેલ્યુ રેશિયો (મિલકતના મૂલ્યની તુલનામાં લોનની રકમ) જેવા પરિબળોની તપાસ કરશે.
રૂ. 25 લાખની હોમ લોન માટે, બેંકોએ હાલમાં 30 દિવસના EMI ડિફોલ્ટ માટે રૂ. 10,000 અલગ રાખવા પડે છે. નવા નિયમોમાં આ રકમ વધારીને રૂ. 25,000 કરવામાં આવી છે. 31થી 60 દિવસ માટે, રકમ પણ રૂ. 10,000 છે, જે વધારીને રૂ. 1.25 લાખ કરવામાં આવી છે. 91 દિવસથી વધુની થાપણો માટે, અગાઉની જરૂરિયાત રૂ. 3.75 લાખ (15 ટકા) હતી, જે હવે વધારીને રૂ. 5 લાખ કરવામાં આવશે.
730 પ્લસના CIBIL સ્કોર ધરાવતા પ્રીમિયમ ગ્રાહકો આશરે 7 કરોડ છે.